Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια υπαρξιακή πρόκληση που δεν μετριέται σε ευρώ, αλλά σε ανθρώπινες ζωές. Τα στοιχεία για το 2025 σοκάρουν: οι γεννήσεις στη χώρα μας υποχώρησαν κάτω από το φράγμα των 70.000, σημειώνοντας τη χειρότερη επίδοση από τότε που υπάρχουν επίσημα αρχεία στο νεότερο ελληνικό κράτος.
Δεν πρόκειται πλέον για μια απλή στατιστική απόκλιση, αλλά για μια δομική κατάρρευση. Για πρώτη φορά από το 1932, η καμπύλη των γεννήσεων «βούλιαξε» στις 66.532, επιβεβαιώνοντας ότι η Ελλάδα χάνει κάθε χρόνο τον πληθυσμό μιας μεγάλης επαρχιακής πόλης. Το φυσικό ισοζύγιο είναι πλέον τρομακτικά ελλειμματικό, καθώς οι θάνατοι τείνουν να γίνουν διπλάσιοι από τις γεννήσεις.
Το «Σύνδρομο της Άδειας Κούνιας»: Η ελεύθερη πτώση της δεκαπενταετίας
Η σύγκριση με το πρόσφατο παρελθόν είναι αποκαλυπτική. Το 2010, στην αυγή της οικονομικής κρίσης, οι γεννήσεις άγγιζαν τις 115.000. Μέσα σε μόλις 15 χρόνια, η χώρα έχασε πάνω από 600.000 δυνητικές γεννήσεις. Σύμφωνα με τον καθηγητή Αλέξη Μητρόπουλο, η τελευταία τετραετία (2021-2025) αποτελεί το «μαύρο κουτί» του δημογραφικού, με τη μείωση να επιταχύνεται δραματικά.
Γιατί οι Έλληνες δεν κάνουν παιδιά; Το «βάρος» των 230.000 ευρώ
Πίσω από την απροθυμία ή την αδυναμία των νέων ζευγαριών να επεκτείνουν την οικογένειά τους, κρύβεται μια σκληρή οικονομική πραγματικότητα. Η ανατροφή ενός παιδιού στην Ελλάδα του 2026 δεν είναι μόνο συναισθηματική απόφαση, αλλά ένας οικονομικός άθλος.
- Το Κόστος: Υπολογίζεται ότι από τη γέννηση μέχρι την ενηλικίωση (18 έτη), ένα παιδί κοστίζει στην οικογένειά του από 215.000 έως 233.000 ευρώ.
- Η Μηνιαία Δαπάνη: Αυτό μεταφράζεται σε περίπου 1.000 ευρώ τον μήνα, ποσό που συχνά αγγίζει ή ξεπερνά έναν μέσο βασικό μισθό.
- Το Στεγαστικό Αγκάθι: Η εκτόξευση των ενοικίων και η δυσκολία πρόσβασης σε στεγαστικά δάνεια λειτουργούν ως το απόλυτο «φρένο» για τους νέους 25-39 ετών.
Η Ελλάδα του 2100: Μια χώρα 7 εκατομμυρίων;
Οι προβλέψεις της Eurostat και των Ηνωμένων Εθνών περιγράφουν ένα δυσοίωνο μέλλον. Αν η τρέχουσα τάση δεν ανατραπεί –κάτι που πολλοί ειδικοί θεωρούν πλέον μη αναστρέψιμο– ο πληθυσμός της χώρας αναμένεται να συρρικνωθεί στα 7,3 εκατομμύρια μέχρι το 2100.
Η μοναδική «βαλβίδα αποσυμπίεσης» που συγκρατεί την ολική κατάρρευση αυτή τη στιγμή είναι η θετική καθαρή μετανάστευση, η οποία καλύπτει εν μέρει το κενό που αφήνει το αρνητικό ισοζύγιο γεννήσεων-θανάτων.
Η Επόμενη Μέρα: Πέρα από τα επιδόματα
Η ανάλυση της Allianz Trade επισημαίνει ότι τα εφάπαξ επιδόματα γέννησης δεν αρκούν. Για να αλλάξει το κλίμα, απαιτούνται βαθιές τομές:
- Ισότητα Ευκαιριών: Διασφάλιση ότι κάθε παιδί θα έχει πρόσβαση σε παιδεία και υγεία, ανεξαρτήτως εισοδήματος.
- Εργασιακή Ασφάλεια: Στήριξη της εργαζόμενης μητέρας και ευελιξία για τους νέους γονείς.
- Συνταξιοδοτική Προσαρμογή: Το ασφαλιστικό σύστημα πρέπει να ανασχεδιαστεί πάνω σε μια κοινωνία που γηράσκει, πριν καταστεί μη βιώσιμο.
Το δημογραφικό δεν είναι πλέον μια θεωρητική απειλή για το μέλλον. Είναι η πραγματικότητα των άδειων σχολικών τάξεων και των γηρασμένων χωριών που βλέπουμε σήμερα. Η ανάγκη για μια εθνική στρατηγική επιβίωσης είναι πιο επιτακτική από ποτέ.