Σε σημείο βρασμού βρίσκεται το Ιράν, καθώς κύμα μαζικών διαδηλώσεων σαρώνει τη χώρα, από την Τεχεράνη έως τη Μασάντ και δεκάδες ακόμη πόλεις. Η βαθιά οικονομική κρίση, η κατάρρευση του ριάλ και η εκτόξευση του πληθωρισμού έχουν πυροδοτήσει κοινωνική έκρηξη, με τους πολίτες να στρέφονται ανοιχτά κατά του θεοκρατικού καθεστώτος και να ζητούν πολιτική αλλαγή.
Την ίδια ώρα, η επίσημη γραμμή της Τεχεράνης αποδίδει το χάος σε «πράκτορες και τρομοκρατικά στοιχεία» από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, κάνοντας λόγο για οργανωμένο σχέδιο αποσταθεροποίησης. Τα κρατικά μέσα ενημέρωσης μιλούν για εκτεταμένες ζημιές σε δημόσιες υποδομές, μέσα μεταφοράς και ιδιωτικές περιουσίες, ενώ αναγνωρίζουν -έμμεσα- την ύπαρξη θυμάτων.
«Μαύρο» στο διαδίκτυο και καταστολή
Καθώς εικόνες και βίντεο από τις διαδηλώσεις άρχισαν να διαδίδονται στα κοινωνικά δίκτυα, οι Αρχές προχώρησαν σε πανεθνική διακοπή της πρόσβασης στο διαδίκτυο. Σύμφωνα με τη NetBlocks, το Ιράν βρίσκεται αντιμέτωπο με μία από τις πιο εκτεταμένες ψηφιακές «σιωπές» των τελευταίων ετών, σε μια προσπάθεια να περιοριστεί η επικοινωνία των διαδηλωτών και η ενημέρωση της διεθνούς κοινότητας.
Παρά τις προσπάθειες υποβάθμισης της κατάστασης από τα κρατικά ΜΜΕ, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων κάνουν λόγο για δεκάδες νεκρούς και χιλιάδες συλλήψεις. Το Ιράν διανύει πλέον τη δεύτερη εβδομάδα συνεχόμενων κινητοποιήσεων, με τις διαμαρτυρίες να έχουν εξαπλωθεί και στις 31 επαρχίες της χώρας.
Συνθήματα ανατροπής και το μήνυμα Παχλεβί
Στους δρόμους ακούγονται συνθήματα όπως «Θάνατος στον δικτάτορα», με άμεση αναφορά στον Ανώτατο Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, αλλά και εκκλήσεις για επιστροφή του Ρεζά Παχλεβί, γιου του τελευταίου σάχη. Από την Ουάσιγκτον, ο Παχλεβί δήλωσε τη συμπαράστασή του στους διαδηλωτές, καλώντας τους να συνεχίσουν τις κινητοποιήσεις και κάνοντας λόγο για «τελική μάχη» για την ελευθερία.
Στο διεθνές πεδίο, ο Ντόναλντ Τραμπ απέφυγε να δώσει πολιτική νομιμοποίηση στον Παχλεβί, ωστόσο έστειλε σαφές μήνυμα προς την Τεχεράνη, προειδοποιώντας για σοβαρές συνέπειες σε περίπτωση μαζικών δολοφονιών διαδηλωτών.
Το Ιράν μοιάζει πλέον με «γίγαντα με πήλινα πόδια»: ένα καθεστώς που διατηρεί ακόμη τον έλεγχο μέσω καταστολής, αλλά αντιμετωπίζει μια κοινωνία εξαντλημένη οικονομικά και αποφασισμένη να αμφισβητήσει ανοιχτά την εξουσία. Οι επόμενες ημέρες θεωρούνται κρίσιμες, τόσο για τη σταθερότητα της χώρας όσο και για τις ισορροπίες σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.