Η τοποθέτηση της δημοσιογράφου Αναστασίας Γιάμαλη για τις δηλώσεις του Νίκου Αναδιώτη στο Ευρωκοινοβούλιο δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Όχι μόνο γιατί εξέφρασε έντονη κριτική, αλλά κυρίως γιατί φαίνεται να ξεπέρασε τα όρια της ενημέρωσης και μπήκε στη ζώνη της προσωπικής επίθεσης και του «μαθήματος» προς τους πολίτες που συντηρούν την ίδια την επαγγελματική της υπόσταση.
Το πρόβλημα με την εμπλοκή προσωπικής άποψης
Η δημοσιογραφία έχει μία θεμελιώδη αρχή: την αντικειμενικότητα. Όταν όμως ένας δημοσιογράφος, ο οποίος έχει το προνόμιο να απευθύνεται σε εκατομμύρια ανθρώπους, χρησιμοποιεί τη θέση του όχι για να πληροφορήσει αλλά για να «νουθετήσει» ή να κατακρίνει άτομα ή πολιτικούς με τρόπο προσωπικό και εριστικό, τότε διακινδυνεύει τη σχέση εμπιστοσύνης με το κοινό του.
Οι απόψεις της κας Γιάμαλη μπορεί να είναι απολύτως σεβαστές ως προσωπικές, αλλά όταν προβάλλονται μέσα από το βήμα μιας εκπομπής, κινδυνεύουν να εκληφθούν ως προσπάθεια διαμόρφωσης συνειδήσεων. Αντί να ενημερώσει για τις δηλώσεις του Νίκου Αναδιώτη και να παρουσιάσει πολυδιάστατα τις συνέπειες ή τις αντιδράσεις που αυτές προκάλεσαν, επιδόθηκε σε ένα κρεσέντο πολιτικής και ηθικής επίθεσης.
Ο κόσμος που δίνει της «δουλειά»
Ας μην ξεχνάμε ότι το κοινό είναι αυτό που μέσω της τηλεθέασης στηρίζει τις εκπομπές και τους δημοσιογράφους. Αντί να χρησιμοποιηθεί ο πολύτιμος τηλεοπτικός χρόνος για την ανάδειξη πολυφωνίας ή για την ενίσχυση του διαλόγου, δόθηκε η εντύπωση ότι το κοινό χρειάζεται «καθοδήγηση» για το πώς πρέπει να σκέφτεται ή να αντιδράσει.
Είναι το ίδιο κοινό που βιώνει καθημερινά τα προβλήματα που η κα Γιάμαλη ανέφερε, όπως η αγοραστική δύναμη και η φτώχεια. Ωστόσο, είναι υπερβολικό να υπονοείται ότι κάποιος δεν δικαιούται να εκφράσει άποψη για ζητήματα όπως το δημογραφικό ή η αγέννητη ζωή επειδή ταυτόχρονα δεν έχει λυθεί κάθε άλλο κοινωνικό ζήτημα. Η δημοσιογραφία οφείλει να παρουσιάζει τις απόψεις, όχι να απορρίπτει την ύπαρξή τους.
Δημοσιογραφία ή προσωπική ατζέντα;
Όταν οι δημοσιογράφοι παίρνουν θέση με τόσο φορτισμένο τρόπο, κινδυνεύουν να χάσουν την αμεροληψία που πρέπει να χαρακτηρίζει τη δουλειά τους. Είναι άλλο να αναλύεις και να παρουσιάζεις διαφορετικές οπτικές γωνίες και άλλο να επιτίθεσαι προσωπικά σε άτομα και να επιδιώκεις να «διορθώσεις» το κοινό σου. Αν η δημοσιογραφία καταλήξει να γίνει ένα εργαλείο προσωπικών ιδεολογιών ή προτιμήσεων, τότε η αποξένωση από το κοινό είναι αναπόφευκτη.
Κλείνοντας
Είναι απόλυτα θεμιτό να διαφωνεί κάποιος με τον Νίκο Αναδιώτη ή οποιονδήποτε άλλο πολιτικό. Ωστόσο, η δημοσιογραφία δεν είναι πεδίο μάχης για προσωπικές ατζέντες ούτε μέσο για να «τιμωρείται» κάποιος επειδή οι απόψεις του δεν ευθυγραμμίζονται με τις δικές μας. Όταν ο τηλεοπτικός φακός γίνεται όπλο επιβολής και όχι μέσο πληροφόρησης, τότε όλοι χάνουμε.
