Η παγκόσμια ανησυχία εντείνεται καθώς ο Βλαντιμίρ Πούτιν αναθεώρησε το πυρηνικό δόγμα της Ρωσίας, φέρνοντας τον πλανήτη πιο κοντά στον κίνδυνο ενός πυρηνικού πολέμου. Η απόφαση αυτή ακολουθεί την έγκριση από τον απερχόμενο πρόεδρο των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν, για χρήση αμερικανικών πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς από την Ουκρανία, μια κίνηση που έχει προκαλέσει παγκόσμια αναστάτωση.
Το επικαιροποιημένο πυρηνικό δόγμα της Ρωσίας
Η Ρωσία εξέδωσε την αναθεώρηση του πυρηνικού δόγματος της, το οποίο είχε υπογραφεί για πρώτη φορά από τον Πούτιν τον Ιούνιο του 2020. Οι βασικές αλλαγές στο δόγμα περιλαμβάνουν:
- Αναγνώριση κοινής επίθεσης: Κάθε επιθετική ενέργεια από μη πυρηνικό κράτος με την υποστήριξη πυρηνικής δύναμης θα θεωρείται συνδυασμένη επίθεση κατά της Ρωσίας.
- Νέες προϋποθέσεις χρήσης πυρηνικών όπλων:
- Επίθεση κατά της εδαφικής ακεραιότητας της Ρωσίας, ακόμα και με συμβατικά όπλα.
- Επιθέσεις κατά της Λευκορωσίας, στρατηγικού συμμάχου της Μόσχας.
- Μαζική επίθεση με πυραύλους, drones ή άλλες παραβιάσεις των ρωσικών συνόρων.
Η αναθεώρηση διευρύνει τη λίστα των κρατών και συμμαχιών που υπόκεινται σε πυρηνική αποτροπή, υπογραμμίζοντας τη στρατηγική ετοιμότητα της Ρωσίας να απαντήσει σε κάθε «κρίσιμη απειλή».
Η κλιμάκωση με τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ
Η απόφαση των Ηνωμένων Πολιτειών να εγκρίνουν τη χρήση πυραύλων ATACMS από την Ουκρανία αποτέλεσε σημείο καμπής. Οι πύραυλοι αυτοί μπορούν να πλήξουν στόχους εντός ρωσικού εδάφους, γεγονός που η Μόσχα θεωρεί άμεση πρόκληση.
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε:
«Η απόφαση του Λευκού Οίκου για χρήση αμερικανικών πυραύλων εναντίον της Ρωσίας καθιστά αναγκαία την αναθεώρηση του πυρηνικού μας δόγματος. Αντιμετωπίζουμε πλέον όχι μόνο την Ουκρανία, αλλά το ΝΑΤΟ στο σύνολό του».
Η Ρωσία θεωρεί πως ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει μετατραπεί σε έναν ευρύτερο πόλεμο κατά της Δύσης, με τη Μόσχα να βλέπει το ΝΑΤΟ ως κύριο αντίπαλο.
Ο ρόλος του Τζο Μπάιντεν και οι επικίνδυνες ισορροπίες
Καθώς ο Τζο Μπάιντεν ετοιμάζεται να παραδώσει την προεδρία στον Ντόναλντ Τραμπ, η απόφασή του να εγκρίνει τη χρήση βαλλιστικών πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς από την Ουκρανία φέρνει τις δύο υπερδυνάμεις στα πρόθυρα μιας άμεσης σύγκρουσης. Παρά τις προηγούμενες δηλώσεις του ότι «προσπαθεί να αποφύγει τον Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο», αυτή η κίνηση φαίνεται να αλλάζει τα δεδομένα.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για την παγκόσμια ασφάλεια;
Η επικαιροποίηση του πυρηνικού δόγματος της Ρωσίας και η ένταση ανάμεσα σε Δύση και Μόσχα φέρνουν νέους κινδύνους:
- Αυξημένη πιθανότητα κλιμάκωσης: Η χρήση βαλλιστικών πυραύλων από την Ουκρανία μπορεί να οδηγήσει σε ρωσική απάντηση, ενισχύοντας τον κίνδυνο ενός γενικευμένου πολέμου.
- Πυρηνική αποτροπή σε νέες βάσεις: Οι όροι που θέτει η Ρωσία διευρύνουν το ενδεχόμενο χρήσης πυρηνικών όπλων, προκαλώντας ανησυχίες για ένα νέο ψυχροπολεμικό κλίμα.
- Κίνδυνος παγκόσμιου πολέμου: Με τις ισορροπίες να είναι εξαιρετικά λεπτές, οι διπλωματικές ενέργειες των διεθνών παικτών θα κρίνουν αν οι εντάσεις θα οδηγήσουν σε έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο.
